چهاردانگه ، شهری ثروتمند با مردمانی فقیر

برنامه بازدید روز چهارشنبه 11/2/87

از سمت جنوب غرب که از تهران دور شوید به شهری می رسید که از ترکیب 5 روستا و شهرک بوجود آمده است . چهاردانگه در جاده قدیم ساوه و میان تهران و اسلامشهر واقع گردیده و موردی بی بدیل از آلودگی هوا به شمار می آید . وجود صنایع سنگین همچون ایران خودرو دیزیل و لاستیک سازی و ... در مساحتی اندک ، سبب وجود ابری از آلاینده ها بر فراز منطقه شده است . ترافیک و محرومیت از ساده ترین امکانات زیر بنایی وجه مشخصه این منطقه است که در همان نگاههای اول می توان به آن پی برد .

محدوده قانونی چهاردانگه 1705 هکتار است . بخش اعظم کاربری زمین در این شهر کشاورزی است و حجم عظیمی از ساخت و ساز غیر مجاز در آن انجام می پذیرد که باعث اتلاف سرمایه های گزافی از مردم و شهرداری می شود . بیشترین تمایل برای ساخت و ساز در  محدوده ، برای واحدهای صنعتی و کارگاهی است . شهرکهای گلشهر ، ماهشهر ، شهید مطهری ، بهشتی ، قدس و بخش چهاردانگه قدیم عمده ساکنین را که در حدود 50000 نفر هستند در خود جای داده اند .

بعد از تأخیر فراوان بالاخره موفق به دیدار مهندس جعفری ، معاونت شهرسازی شهرداری چهاردانگه می شویم . بعد از چاق سلامتی و معرفی مختصر طرفین ، معاونت محترم از مشکلات شهر می گوید . اینکه چگونه در عرض سالیان متوالی مردم این منطقه از رسیدن به حقوق خود محروم بوده اند . جالب است بدانید که درآمد شهرداری چهاردانگه نسبت به جمعیتش از تهران هم بیشتر است ! علت آن هم اخذ عوارضی است که از صنایع موجود انجام می گیرد . اما چه سود که این شهر از همان ابتدا عقب مانده نگه داشته شده و فاقد امکانات زیربنایی است.

تفکیک غیر قانونی زمینها دیگر مشکل بزرگی بود که به زعم مهندس جعفری وجود داشت . تفکیک اراضی بدون کسب مجوز و فروش به صورت قولنامه ای ،  به شکل وحشتناکی منابع شهرداری را مستهلک می کرد .  در همان زمان نسبتاً اندکی که مهمان شهرداری بودیم حجم بالای مراجعات، که غالباً در ارتباط با همین موضوع هم بود ،  حاکی از وجود مشکلی به غایت بغرنج در این باب است . سرانه فرهنگی هم بسیار اندک بود و علیرغم درآمد فراوان شهرداری ، کاستیها را که عمدتاً ناشی از سیاستهای مربوط به دوران پیش از شهر شدن چهاردانگه بود ، نمی شد به سادگی جبران کرد . سپس چهاردانگه قدیم که در بخش جنوبی جاده قرار داشت مورد بازدید قرا گرفت و دانشجویان از نزدیک با بافت قدیمی وکالبدی آن آشنا شدند .

بخش دوم برنامه بازدید ، به ناحیه صنعتی در حریم چهاردانگه اختصاص داشت . در این ناحیه بیش از واحدهای صنعتی مشاورین املاک دیده می شد که حاکی از بورس بازی زمین در منطقه است .

شهرک رسالت و مزارع پایین دستی آن که از فاضلاب و پسابهای این شهرک مشروب می شدند سومین مرحله از این بازدید بود . شهرک رسالت توسط شرکت نفت و برای کارکنان آن ساخته شده و به همین لحاظ از بافت و پیکر بندی بهتری برخوردار بود . وجود شهر آفتاب در قسمت جنوبی شهرک رسالت دلیل عمده توسعه نیافتگی آن است .  

در حاشیه

مینی بوس دانشگاه بیش از 1 ساعت تأخیر داشت . البته با یک چنین راننده ای چندان هم بعید نبود .

دانشجویان نهار را مهمان دانشکده بودند . این هم از عجایب به نظر می رسید ! بگذریم از اینکه رستورانش از همان سبزیجاتی استفاده می کرد که در شهرک رسالت دیده بودیم !

خدا پدر خیرین مسجد ساز را بیامرزد ! در ضمن فهمیدیم که چرا آن بنده خدا در استرالیا کلیسا را خریده و مسجد کرده است !!

در راه برگشت ، شیشه مینی بوس از جا درآمد ! ناگفته نماند یک عده هم پشت سر مشهدیها خیلی حرف زدند ( البته منظورمان از یک عده دکتر کاظمیان نیست !!)

استقبال ورودیهای 86 بهتر از بچه های 85 بود .